Aντλία θερμότητας με fan coils: Θέρμανση και ψύξη με ένα σύστημα

Ένα σύστημα για δύο εποχές: Η κατάλληλη αντλία στέλνει ζεστό ή κρύο νερό στα fan coils.
Δεν αρκεί η αλλαγή των καλοριφέρ: Η ψύξη απαιτεί μόνωση σωλήνων και αποχέτευση συμπυκνωμάτων.
Η κατανάλωση εξαρτάται από τις απώλειες του σπιτιού και την απόδοση της αντλίας, όχι μόνο από τα τετραγωνικά.
Σε ολική ανακαίνιση έχει περισσότερο ενδιαφέρον απ' ό,τι σε διαμέρισμα με ήδη αποδοτικά inverter.

4green Team

Σε ένα συνηθισμένο διαμέρισμα 90 τ.μ., η αντλία θερμότητας μπορεί να τροφοδοτεί fan coils στο σαλόνι και στα υπνοδωμάτια. Τον χειμώνα αυτά ζεσταίνουν τον αέρα, ενώ το καλοκαίρι μπορούν να τον δροσίζουν. Η προϋπόθεση είναι να έχουν σχεδιαστεί εξαρχής και οι δύο λειτουργίες.

Η αγορά μιας αντλίας από μόνη της δεν αρκεί. Μετράνε οι εσωτερικές μονάδες, οι σωληνώσεις και, κυρίως, οι πραγματικές ανάγκες κάθε δωματίου.

1. Πώς ζεσταίνεις και δροσίζεις το σπίτι με αντλία και fan coils;

Το fan coil θυμίζει σε εμφάνιση ένα εσωτερικό κλιματιστικό, αλλά λειτουργεί διαφορετικά. Έχει έναν ανεμιστήρα που περνά τον αέρα του δωματίου από έναν εναλλάκτη, στον οποίο κυκλοφορεί νερό. Το νερό ζεσταίνεται ή ψύχεται από την αντλία θερμότητας αέρα-νερού.

Τον χειμώνα, τα κατάλληλα fan coils μπορούν να αποδώσουν την απαιτούμενη ζέστη ακόμη και με σχετικά χαμηλή θερμοκρασία νερού. Αυτό βοηθά την αντλία να λειτουργεί αποδοτικότερα, αρκεί η μονάδα να έχει επιλεγεί για τη συγκεκριμένη θερμοκρασία και όχι μόνο με βάση το μέγεθός της.

Το καλοκαίρι αντιστρέφεται η λειτουργία: η αντλία παράγει κρύο νερό και τα fan coils απορροφούν θερμότητα από τον χώρο. Χρειάζεται, όμως, αντλία με δυνατότητα ψύξης και κατάλληλες εσωτερικές μονάδες. Μια αντλία μόνο για θέρμανση δεν προσφέρει αυτόματα δροσισμό.

Συνήθως, σε μια τέτοια οικιακή εγκατάσταση επιλέγεις θέρμανση ή ψύξη ανά περίοδο, όχι ταυτόχρονα διαφορετική λειτουργία σε κάθε δωμάτιο. Τα fan coils επίσης ανακυκλοφορούν τον αέρα: δεν αντικαθιστούν τον αερισμό του σπιτιού.

Η εγκατάσταση fan coils για ψύξη απαιτεί σωστή μόνωση σωληνώσεων και αποχέτευση συμπυκνωμάτων, ώστε να αποφεύγονται προβλήματα υγρασίας.

2. Τι χρειάζεται η εγκατάσταση σε ένα ελληνικό διαμέρισμα;

Αν ανακαινίζεις πλήρως ένα σπίτι, μπορείς να προβλέψεις εξαρχής θέσεις για μονάδες δαπέδου, τοίχου ή οροφής, διαδρομές σωληνώσεων και θερμοστάτες ανά χώρο.

Σε παλιό διαμέρισμα με σώματα καλοριφέρ, η μετατροπή θέλει προσοχή. Οι υπάρχοντες σωλήνες μπορεί να χρειάζονται έλεγχο ή αντικατάσταση. Για να περνά κρύο νερό χωρίς να εμφανίζονται σταγόνες και υγρασίες, απαιτείται κατάλληλη μόνωση. Τα fan coils χρειάζονται και αποχέτευση για τα νερά που σχηματίζονται κατά την ψύξη. Αυτή η εργασία μπορεί να δυσκολέψει ιδιαίτερα σε κατοικημένο διαμέρισμα.

Πρέπει ακόμη να εξασφαλίζεται πρόσβαση για καθαρισμό φίλτρων και συντήρηση, ενώ ο ανεμιστήρας παράγει κάποιον θόρυβο. Στο υπνοδωμάτιο ζήτησε συγκεκριμένη στάθμη θορύβου στη χαμηλή ταχύτητα, όχι μόνο την υψηλότερη ονομαστική απόδοση.

Μην παραγγείλεις εξοπλισμό πριν γίνει υπολογισμός θερμικών απωλειών ανά δωμάτιο και εκτίμηση των αναγκών ψύξης. Έτσι θα προκύψουν η ισχύς της αντλίας και οι σωστές μονάδες, χωρίς αδικαιολόγητες υπερβολές.

Αν θέλεις να διατηρήσεις τα σώματα που υπάρχουν ήδη, δες πότε μπορεί να συνδεθεί αντλία θερμότητας στα παλιά καλοριφέρ. Θα πρέπει όμως να λύσεις ξεχωριστά το θέμα της καλοκαιρινής ψύξης.

3. Πόσο κοστίζει η εγκατάσταση και πόσο ρεύμα καίει;

Το συνολικό ποσό δεν είναι μόνο η τιμή της εξωτερικής αντλίας. Στην προσφορά πρέπει να περιλαμβάνονται οι εσωτερικές μονάδες, οι υδραυλικές συνδέσεις, η μόνωση σωληνώσεων, οι αποχετεύσεις, τα ηλεκτρολογικά, οι αυτοματισμοί και οι εργασίες αποκατάστασης. Χωρίς αναλυτική προσφορά για το συγκεκριμένο σπίτι, ένα γενικό ποσό αγοράς μπορεί να είναι παραπλανητικό.

Ας κάνουμε έναν καθαρά υποθετικό υπολογισμό για διαμέρισμα 90 τ.μ. Υποθέτουμε ότι χρειάζεται 4.800 kWh θερμότητας τον χειμώνα και 1.200 kWh ψύξης το καλοκαίρι. Θεωρούμε εποχική απόδοση 3 στη θέρμανση και 3 στην ψύξη, τιμή ενέργειας 0,20 €/kWh και 100 kWh επιπλέον για ανεμιστήρες και άλλα βοηθητικά.

• Θέρμανση: 4.800 / 3 = 1.600 kWh ρεύματος, δηλαδή 320 ευρώ.

• Ψύξη: 1.200 / 3 = 400 kWh, δηλαδή 80 ευρώ.

• Βοηθητικά: 100 kWh, δηλαδή 20 ευρώ.

Σύνολο παραδείγματος: 2.100 kWh και 420 ευρώ τον χρόνο για θέρμανση, ψύξη και τα βοηθητικά που υποθέσαμε. Δεν περιλαμβάνονται πάγια, φόροι, λοιπές χρεώσεις, ζεστό νερό χρήσης ή εγκατάσταση. Οι ανάγκες και οι πραγματικές εποχικές αποδόσεις μπορεί να διαφέρουν πολύ.

Αυτό δεν σημαίνει οικονομία 420 ευρώ έναντι του σημερινού συστήματος. Για να βρεις τι γλιτώνεις πρέπει να συγκρίνεις την ίδια θέρμανση και ψύξη, στις ίδιες συνθήκες, με το σημερινό κόστος του σπιτιού.

4. Πότε αξίζει και πότε δεν συμφέρει σε σχέση με καλοριφέρ ή inverter;

Αν κατασκευάζεις νέο σπίτι ή κάνεις ολική ανακαίνιση, ο συνδυασμός αντλίας και fan coils αξίζει σοβαρή εξέταση. Έχεις τη δυνατότητα να οργανώσεις μαζί τη θέρμανση, την ψύξη και τις σωληνώσεις, προτού τελειώσουν οι εργασίες.

Σε διαμέρισμα με παλιά καλοριφέρ αλλά χωρίς κλιματισμό, η λύση μπορεί επίσης να έχει ενδιαφέρον. Το κόστος των μετατροπών, ωστόσο, χρειάζεται προσεκτική σύγκριση με άλλες επιλογές.

Αν ήδη διαθέτεις καλά inverter που θερμαίνουν και ψύχουν αποδοτικά και δεν σχεδιάζεις ανακαίνιση, η αλλαγή σε κεντρικό υδραυλικό σύστημα μπορεί να μη συμφέρει. Τα inverter είναι κι αυτά αντλίες θερμότητας, τύπου αέρα-αέρα. Επομένως, δεν είναι σωστό να ισχυριστούμε ότι το σύστημα με fan coils θα έχει πάντα χαμηλότερη κατανάλωση.

Σημασία έχουν επίσης η άνεση, οι χώροι που χρησιμοποιείς, ο θόρυβος και η δυνατότητα ελέγχου κάθε δωματίου. Για περισσότερα σχετικά με τις διαθέσιμες λειτουργίες, δες πότε μια αντλία θερμότητας καλύπτει και την ψύξη του σπιτιού.

Το πρακτικό συμπέρασμα: Αν ανακαινίζεις από την αρχή και θέλεις ένα σύστημα για όλο τον χρόνο, ζήτησε ολοκληρωμένη μελέτη για αντλία με fan coils. Αν έχεις ήδη αξιόπιστα καλοριφέρ και inverter, σύγκρινε πρώτα το πραγματικό κόστος μετατροπής. Μπορεί να μην αξίζει να ξηλώσεις τίποτα.